ارسال مقاله برای مجله
Uploading…
Error! . Try again!
آپلود ارسال

عنوان سرمقاله:خبرنامه 32

خلاصه مقاله:خبرنامه 32

تاریخ :1395/12/30

خبرنامه 32 (زمستان 1395)

برگزاري چهارمين همايش ملي تحليل گفتمان و کاربردشناسي
بررسی استعاره در  دومین نشست تخصصی انجمن زبان‌شناسي ایران
برگزاری نخستین همایش ملی معنی­شناسی شناختی
برگزاری چهارمین همایش ملی صرف
برنامه همايش‌هاي انجمن زبان‌شناسي ايران در بهار 1396

 

 

 

 

 

 

 

 

 

برگزاری چهارمين همايش ملي تحليل گفتمان و کاربردشناسي

  چهارمین همایش ملی تحلیل گفتمان و کاربردشناسی به همت انجمن زبان‌شناسی ایران و با همکاری دانشگاه تربیت مدرس و نشر نویسه پارسی، روز پنجشنبه 2 دی در دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد.

این همایش در سه نشست برگزار شد. ریاست نشست اول را دکتر حسین داوری، عضو هیئت علمی دانشگاه دامغان بر عهده داشت. مقاله اول با عنوان «فراگفتمان در چکیده مقالات علمی-پژوهشی: مطالعه‌ای موردی در زبان‌شناسی ایران» توسط دکتر علی­رضا قلی فامیان، استادیار گروه زبان‌شناسی و زبان‌های خارجی دانشگاه پیام نور ارائه شد که به طور مشترک با سیما قیصری، کارشناس ارشد زبان‌شناسی همگانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر انجام شده بود. سپس سمیه شوکتی­ مقرب، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه شیراز به ارائه مقاله مشترک خود با امیر رضایی­پناه، دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه شهید بهشتی با عنوان «تحلیل مدارهای هویت در انتخابات دهم مجلس شورای اسلامی» پرداخت. مقاله سوم با عنوان «تحلیل کارگفت درخواست امر در کتاب‌های درسی زبان انگلیسی مدارس ایران در چارچوب نظریه‌های ادب و کارگفت»، توسط دکتر رضا خیرآبادی، عضو عیئت علمی سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی ارائه شد که به طور مشترک با معصومه خیرآبادی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس انجام شده بود.

پس از پذیرایی، نشست دوم به ریاست دکتر مهناز میردهقان، دانشیار گروه زبان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی برگزار شد. مقاله اول با عنوان «نقش عوامل زبان‌شناختی در تحلیل گفتمان انتقادی نمایشنامه آخر بازی اثر ساموئل بکت» توسط مرضیه لطفی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات ارائه شد که به طور مشترک با دکتر بهرام مدرسی، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز انجام شده بود. در ادامه شادی انصاریان، دانش‌آموخته کارشناسی ارشد زبان‌شناسی دانشگاه رازی کرمانشاه به ارائه مقاله مشترک خود با پارسا بامشادی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی با عنوان «الگوهای نیروپویایی در گفتمان سیاسی-اقتصادی: پژوهشی در گفتمان‌کاوی شناختی (بررسی موردی گفتگوی تلویزیونی حسن روحانی)» پرداخت. مقاله سوم این نشست با عنوان «نقش مؤثر زبان در اقناع مخاطبین در بیلبوردهای تبلیغاتی در سطح شهر تهران (تعامل متن و تصویر) با توجه به متغیر جنسیت»، توسط حمید عسگری، دانش‌آموخته زبان‌شناسی همگانی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات ارائه شد که به طور مشترک با دکتر مهناز کربلائی صادق، استادیار زبان‌شناسی همگانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات انجام شده بود. مقاله پایانی این نشست با عنوان «تحلیل گفتمان انتقادی کلاس درس: توصیف، تبیین و بسط رویکردی انتقادی در حوزه آموزش زبان انگلیسی»، توسط دکتر حسین داوری ارائه گردید.

نشست پایانی به ریاست دکتر بهرام مدرسی آغاز شد. به علت عدم حضور ارائه‌کننده مقاله، دکتر فردوس آقا گل‌زاده که در این پژوهش مشارکت داشت، به بیان چیستی تحلیل گفتمان شناختی و کاربردشناسی شناختی پرداخت. مقاله بعدی با عنوان «تأثیر آموزش عوامل کاربردشناختی زبان بر کنش گفتاری درخواستی فارسی‌زبانان انگلیسی‌آموز»، توسط مرضیه سعادتمندی، دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش زبان انگلیسی دانشگاه آزاد واحد کرج ارائه شد که به طور مشترک با دکتر شهرام مدرس خیابانی، استادیار گروه مترجمی انگلیسی دانشگاه آزاد واحد کرج و دکتر ناتاشا پوردانا، استادیار گروه آموزش انگلیسی دانشگاه آزاد واحد کرج انجام شده بود. مقاله سوم با عنوان بررسی «تأثیر ساختارهای گفتمان‌مدار زبان‌شناختی در تعیین نوع گفتمان دانش‌آموزان دبیرستان علامه حلی شهرستان آق‌قلا (استان گلستان) با توجه به رویکرد انتقادی فرکلاف» توسط دکتر مهناز میردهقان ارائه شد که به طور مشترک با رضا حسینی، کارشناس ارشد زبان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی و اکرم بذرافشان، کارشناس آموزش زبان انگلیسی دانشگاه مازندران انجام شده بود. مقاله پایانی این همایش با عنوان «تحلیل انتقادی استعاره در متون خبری براساس نظریه آمیختگی مفهومی» توسط ذلیخا عظیم‌دخت، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی دانشگاه اصفهان ارائه شد که به شکل مشترک با معصومه دیانتی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه اصفهان انجام شده بود.

در پایان دکتر فردوس آقا گل‌زاده، دبیر علمی این همایش ضمن ابراز تشکر از ارائه‌دهندگان مقالات و علاقمندان حاضر در این همایش، تمام دانشجویان و پژوهشگران را به پیگیری مستمر علم و حرکت در جهت رسیدن به کمال و اتکا به خود تشویق کرد.

 

 

بررسی استعاره در  دومین نشست تخصصی انجمن زبان‌شناسي ایران

  دومین نشست تخصصی انجمن زبان­شناسی ایران با موضوع «استعاره» و سخنرانی دکتر کورش صفوی با همکاری پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی 7 دی در سالن حکمت پژوهشگاه برگزار شد.

دکتر صفوی، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی، در ابتدا ضمن اشاره به اهمیت جایگاه فلسفه زبان در میان فلاسفه دنیا و رشد تدریجی جایگاه زبان­شناسی در برابر فلسفه در دنیا گفت: در سنت زبان­شناسی استعاره روی محور جانشینی مطرح می­شود و بر حسب مشابهت، چیزی جای چیز دیگر می­نشیند و مجاز نیز روی محور همنشینی مطرح است. وی تأکید کرد: علی­رغم گسترش اهمیت استعاره در دهه­های اخیر، تاریخچه استعاره به هزار سال قبل و کتاب «اسرارالبلاغه» عبدالقاهر جرجانی باز می­گردد. جرجانی در این کتاب از جمله تشبیهی و استعاره سخن می­گوید. جمله تشبیهی وی از چهار بخش: مشبه، ادات شبه، مشبه به و وجه شبه تشکیل شده است. کاربرد  استعاره با توجه به اصل انتخاب مشبه به، به جای مشبه بر اساس تجسم صورت می­گیرد. دکتر صفوی به نقل از دکتر کدکنی افزود: استعاره از هزار سال پیش بدین شکل حرکت می­کند تا به ما می­رسد.

وی سپس با اشاره به تفاوت درک و شناخت، به بررسی استعاره در معنی­شناسی شناختی پرداخت و گفت: در معنی­شناسی شناختی، تجربه­ای را از جهان خارج می­گیریم و تعمیم می­دهیم. دکتر صفوی ضمن اشاره به نمونه­هایی از استعاره مفهومی از قبیل: گرما خشم است و یا زندگی سفر است، افزود: استعاره مفهومی در بسیاری از زبان­ها کارآیی ندارد و در زبان فارسی دو  طرفه است، یعنی خشم گرما است هم کاربرد دارد.  در واقع، مجموعه وسیعی از آن چیزهایی که تحت عنوان استعاره شناختی مطرح می­شود در حقیقت توسیع معنایی بر اساس مشابهت است.

دکتر صفوی در ادامه به تفاوت بین حذف و کاهش و معرفی بافت­های مختلف زبانی A  (بافت درون زبانی، جمله­هایی که به هنگام ارتباط تولید می­شوند)، B (جمله­هایی که در فضای تولید زبان به کار می­روند و در درک بافت A تأثیر دارند) و بافت C (اطلاعاتی که قبلاً در حافظه ذخیره شده­اند) پرداخت و افزود: استعاره زمانی درک می­شود که جمله تشبیهی در بافت C  وجود داشته باشد. یعنی زمانی­که جمله­ای را به صورت تشبیه مطرح می­کنیم و با کاهش معنایی روبرو هستیم. این انتخاب روی محور همنشینی رخ می­دهد. در محور جانشینی هیچ واحدی تأثیر معنایی روی واحد دیگر ندارد اما در مقابل در همنشینی، واحدها دائماً روی هم تأثیر می­گذراند.

در ادامه دکتر صفوی با ارائه مثال­های متعدد به تبیین مفهوم استعاره در محور همنشینی پرداخت.

جلسه با پرسش و پاسخ پایان یافت.

 

برگزاری نخستین همایش ملی معنی­شناسی شناختی

  نخستین همایش ملی معنی­شناسی شناختی به همت انجمن زبان‌شناسی ایران، و با همکاری پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی و نشر نویسه پارسی در روزهای 15 و 16 دی ماه 1395 در سالن حکمت پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شد.

در روز اول این همایش چهار نشست در صبح و بعدازظهر برگزار شد. در ابتدا رئیس نشست اول، دکتر یحیی مدرسی، عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی به ایراد سخنرانی پرداخت. سپس دکتر نیلی پور، استاد دانشگاه علوم بهزیستی و توان‌بخشی و استاد پژوهشکده علوم شناختی، مقاله خود با عنوان «نگاهی به چالش‌های نظریه‌های معنی­شناسی در دستیابی به معنی‌دارشدن ذهن» را ارائه کرد. در ادامه نشستی در خصوص رابطه فرازبان معنایی طبیعی (NSM) و معنی‌شناسی شناختی و مبانی آن با حضور دکتر سپیده عبدالکریمی، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و دکتر افراشی برگزار شد. دکتر عبدالکریمی تجارب جسمانی را مدخل درک ما از جهان و در نتیجه رسیدن به شناخت دانست و به اهمیت معنای دایرة‌المعارفی اشاره کرد. دکتر افراشی در ادامه گفت تحلیل‌های شناختی نشان می‌دهد که مفاهیم مشترک پایه­ای وجود دارند که ابتدا توسط کودک یاد گرفته می‌شوند و در حوزه شناختی به آنها پرداخته می­شود.

نشست دوم به ریاست دکتر صفوی، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی برگزار شد. مقاله اول با عنوان «اصطلاح‌شناسی شناختی» توسط دکتر شهین نعمت‌زاده، عضو هیئت علمی پژوهشکده علوم شناختی ارائه گردید. وی اصطلاح‌شناسی را مطالعه اصطلاحات علمی دانست. این رشته ماهیتی چندرشته‌ای دارد. مکاتبی نظیر وین، مسکو، پراگ، کبک، شناختی، اجتماعی در زمره‌ی مکاتب اصطلاح‌شناسی هستند. مکتب اصطلاح‌شناسی شناختی در تقابل با مکتب وین قرار دارد. مقاله دوم با عنوان «نقد رویکرد استعاره مفهومی در ادبیات زبان‌شناسی شناختی» توسط دکتر فاطمه یوسفی راد، استادیار دانشگاه پیام نور ارائه شد. به گفته وی نظریه لیکاف با برخوردهای متفاوتی مواجه شده است. این مقاله به بررسی نقدهای وارد شده به این رویکرد می‌پردازد.

نشست سوم به ریاست دکتر بلقیس روشن آغاز شد. راحله نعمتی، کارشناس ارشد زبان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی، به ارائه مقاله مشترک خود با دکتر سپیده عبدالکریمی با عنوان «بررسی انواع طرح‌واره‌های تصوری در افعال مرکب زبان فارسی: سازه‌ شکل‌دهنده‌طرح‌واره‌ تصوری» پرداخت. مقاله دوم با عنوان «کَشتی‌گر، پیروزگر، نشانگر: تحلیلی مفهومی-درزمانی از مشتقات پسوند –گر در زبان فارسی» توسط فاطمه کوشکی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ارائه شد. مقاله پایانی این نشست با عنوان «تحلیل چندمعنایی حرف اضافه و ربط تا در متون منثور قرون چهارم و پنجم؛ مطالعه‌ای با رویکرد پیکره‌بنیاد و شناختی» از سوی شاهرخ رحمانی از دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان ارائه شد.

 پایان این نشست با غافلگیری حضار توسط دکتر افراشی با جشن صدمین سالگرد زبان‌شناسی همگانی همراه بود. وی از دکتر عاصی برای سخنرانی دعوت کرد. دکتر عاصی تنها به گفتن این مسئله اکتفا کرد که ما در  پنجاه سال قدمت زبان­شناسی در ایران، خود را به قافله زبان‌شناسی در جهان رسانده‌ایم و از این قافله عقب نبوده‌ایم.

پس از برش کیکی که به مناسبت صدمین سالگرد زبان­شناسی تدارک دیده شده بود و گرفتن عکس یادگیری توسط اساتید و حضار، نشست پایانی به ریاست دکتر گلرخ سعیدنیا، پژوهشگر و مترجم آغاز شد. ابتدا سعیده قندی، کارشناس ارشد زبان‌شناسی همگانی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی به ارائه مقاله مشترک خود با محمدحسن ترابی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، با عنوان «استعاره‌های مفهومی علم در زبان فارسی با استناد به پیکره‌ی تاریخی پایگاه داده‌های زبان فارسی» پرداخت. مقاله پایانی روز اول همایش با عنوان «نگاشت‌های بنیادی در اعداد دو تا پنج بر پایه‌ی ریشه‌شناسی» توسط دکتر احمد پاکتچی، عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق ارائه گردید. در این پژوهش عددواژه‌ها به عنوان موضوعی مشترک میان زبان‌شناسی شناختی و جنبه‌های شناختی عدد و ریاضیات مورد توجه قرار گرفته و به فرایند درک عدد و مفهوم‌سازی آن با توجه به تنوع فرهنگی و زبانی در این فرایند پرداخته شده است.

روز دوم نخستین همایش ملی معنی­شناسی شناختی با تقدیر و تشکر دکتر آزیتا افراشی، دبیر علمی این همایش، از حضار گرانقدر و اطلاع‌رسانی سریع و گسترده‌ روابط عمومی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی آغاز شد. وی ضمن ابراز سپاسگزاری از دبیر اجرایی و دیگر دست­اندرکاران این همایش، مراتب تشکر خود را از حضور شرکت‌کنندگان در دومین روز به عمل آورد.

ریاست نشست اول را دکتر فاطمه عظیمی‌فرد، معاون اجرایی انجمن زبان­شناسی ایران، بر عهده داشت. مقاله اول با عنوان «بررسی تاریخی استعاره‌های مفهومی در زبان فارسی: متن سمک عیار» توسط سمیرا دیلمقانی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات ارائه شد. در ادامه اشرف سراج، کارشناس ارشد زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، به ارائه مقاله مشترک خود با دکتر بهروز محمودی بختیاری، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران با عنوان «حوزه‌های مبدأ و مقصد استعاره‌های مفهومی در شاهنامه فردوسی» پرداخت.

پس از پذیرایی و استراحت، نشست دوم به ریاست دکتر شهرام مدرسی خیابانی، استادیار گروه مترجمی انگلیسی دانشگاه آزاد واحد کرج آغاز شد. مقاله اول با عنوان «رهیافتی پیکره‌ای به مطالعه‌ معنا» توسط دکتر مصطفی عاصی، استاد زبان‌شناسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ارائه گردید. مقاله بعدی با عنوان «استعاره‌های حوزه مفهومی ترس در زبان فارسی: رویکردی شناختی و پیکره‌ای» توسط بیتا قوچانی، کارشناس ارشد زبان‌شناسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ارائه شد که به شکل مشترک با دکتر عاصی و دکتر افراشی انجام شده بود. در ادامه کامیار جولایی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی به ارائه مقاله مشترک خود با طاهره همتی و مریم شوقی، دانش‌آموخته کارشناسی ارشد زبان‌شناسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، با عنوان «استعاره‌های مفهومی حرکت در زبان فارسی: یک تحلیل پیکره‌مدار» پرداخت. مقاله پایانی این نشست با عنوان «روند رشد شناختی کودکان فارسی‌زبان در شکل‌دهی به مقوله‌های مرتبط با فضا-مکان» توسط احسان سعیدزاده، دانشجوی کارشناسی ارشد زبان‌شناسی دانشگاه شهید باهنر کرمان ارائه شد که کار مشترکی با دکتر رحیمه روح‌پرور، استادیار زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه شهید باهنر کرمان و دکتر ناهید فخرشفایی، استادیار ادبیات انگلیسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان بود.

در این همایشی زمانی نیز برای ارائه پوستر در نظر گرفته شده بود که عناوین و ارائه‌دهندگان آن‌ها به شرح زیر است: 1- «بررسی پیکره‌بنیاد استعاره‌های هستی‌شناختی در ادبیات سوگندی برخی از آثار منظوم زبان فارسی (دهه‌های 1360-1380)»: پریوش اعلائیان، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، زهرا ابراهیم بانکی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات. 2- «توصیف، تحلیل و مقایسه زبان‌شناسی طرح‌واره‌های تصوری داستان «مرگ ایوان ایلچ» اثر ائو تولستوی و «مردگان» جیمز جویس در چارچوب الگوی جانسون»: مرضیه لطفی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، دکتر بهرام مدرسی، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز. 3- «تحلیل شناختی سوره احزاب»: فاطمه جوانبخت، کارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث، علیرضا قائمی‌نیا. 4- «تفاوت الگوی درک طرح‌واره‌های تصویری و استعاره‌ها در افراد کم‌شنوا با افراد سالم»: وحیده سلطانی، دانشجوی دکتری تخصصی زبان‌شناسی شناختی، پژوهشکده علوم شناختی، دکتر رضا نیلی‌پور، استاد دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی و استاد پژوهشکده علوم شناختی، دکتر حسین دباغ، استاد پژوهشکده علوم شناختی.

نشست پایانی به ریاست دکتر مصطفی عاصی برگزار گردید. در ابتدا دکتر مجید برکتین، استاد روانپزشکی عصبی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان به ارائه کارگاهی با عنوان « شناخت و مغز» پرداخت. به گفته وی طبق نظر ارسطو ما دنیا را با قلب خود ادراک می‌کنیم، اما بقراط روی مغز تأکید می‌کند. وی سخنرانی خود را با طرح این پرسش آغاز کرد که: چرا توصیف دو نفر که شاهد یک رخداد واحد بوده‌اند، کاملا با یکدیگر یکسان نیست؟ دکتر برکتین افزود: این اندازه تفاوت در خروجی‌ها در هیچ گونه جانوری دیده نمی‌شود. در مورد مسئله ذهن و بدن چند فرضیه وجود دارد که عبارتند از: دوگانگی ذهن و بدن، جنبه‌های دوگانه یعنی ذهن و بدن دو توصیف وجود متفاوت از یک موضوع هستند، فرضیه مبتنی بر تقلیل‌گرایی. دانش علوم اعصاب به فرضیه مبتنی بر تقلیل‌گرایی نزدیک‌تر است. اولین راه مطالعه مغز، از راه مطالعه آسیب‌های مغزی است. روش دیگر مطالعات تحریکی است. دانشمندی به نام پنفیلد، با تحریک قشر مغز، نقشه توپوگرافیکی از نواحی حسی و حرکتی به دست داد. روش دیگر جراحی مغز است. نتایج حاصل از مطالعات آسیب این است که می­توان حوزه‌های مختلف شناختی را تعریف کرد. این حوزه‌ها خود مشتمل بر زیرحوزه‌های متعددی است. همان گونه که از نام آن پیداست، این حوزه‌ها ساختار و کالبد فیزیکی ندارند. وی روش‌های شناخت مغز را اینگونه برشمرد؛ سطح نورون‌ها: با استفاده از سیگنال‌ها. این سیگنال­ها می‌تواند فیزیکی (جریان خون)، الکتریکی (EEG)، مغناطیسی (MEG)، رادیواکتیو (PET/SPECT) یا شیمیایی باشد؛ تشخیص حرکت؛ اهمیت ؛ بازنمایی فردی؛ ادراک اجتماعی غیرکلامی.

سخنرانی پایانی این همایش با عنوان «حس‌آمیزی در زبان و دیگر نظام‌های نشانه‌ای» توسط دکتر آزیتا افراشی ارئه گردید.

در این همایش از  سه کتاب جدید با موضوع شناختی رونمایی شد: مبانی معنی­شناسی شناختی به همت انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، مجموعه مقالات همایش حاضر و کتاب رویکردی شناختی به بازنمود حرکت در زبان فارسی به همت نشر نویسه.

 

برگزاری چهارمین همایش ملی صرف

   چهارمین همایش ملی صرف به همت انجمن زبان‌شناسی ایران و با همکاری پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و نشر نویسه پارسی در روز پنج‌شنبه 28 بهمن در سالن حکمت پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شد.

ریاست نشست اول را دکتر مصطفی عاصی، استاد زبان‌شناسی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی بر عهده داشت. مقاله اول با عنوان «واژه‌های مرکب مختوم به ستاک حال از منظر صرف ساختی: مورد [x-یاب]» توسط ذلیخا عظیم‌دخت، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه اصفهان ارائه شد که با همکاری دکتر عادل رفیعی، استادیار گروه زبان‌شناسی دانشگاه اصفهان انجام شده بود. در ادامه شادی انصاریان، کارشناس ارشد زبان‌شناسی دانشگاه رازی کرمانشاه به ارائه مقاله مشترک خود با پارسا بامشادی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی، با عنوان «بررسی پسوند «گر» فارسی در چارچوب ساختواژه شناختی» پرداخت. مقاله سوم با عنوان «اسم‌های مرکب برون‌مرکز به عنوان آمیزه‌های مفهومی تک‌ساحتی»، توسط معصومه دیانتی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی همگانی دانشگاه اصفهان ارائه شد که کار مشترکی با دکتر حدائق رضایی، استادیار گروه زبان‌شناسی دانشگاه اصفهان و دکتر عادل رفیعی بود.

در این همایش زمانی نیز برای ارائه پوستر در نظر گرفته شده بود. چهار پوستر ارائه شد که عناوین و ارائه‌دهندگان آن‌ها به شرح زیراست:

«واژه چیست»: لیلا شریفی، دانشجوی دکتری دانشگاه علامه طباطبائی.

2­. «بررسی برخی فرایندهای واجی-صرفی اسم+واژه‌بست در فارسی محاوره‌ای: رویکردی بهینگی»: سارا جوکار.

 3­.«پیشوند نفی در ساختمان اسم و صفت زبان فارسی»: دکتر محرم اسلامی، فاطمه سلطان‌زاده.

4.«بررسی مقابله‌ای ساخت موضوعی کلمات و عبارات در فارسی و انگلیسی باتوجه به نظریه نحوی-معنایی جکندوف»: دکتر آرزو نجفیان، دانشیار زبان‌شناسی دانشگاه پیام ­نور تهران، مسعود بحرینی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه پیام نور.

نشست دوم به ریاست دکتر عادل رفیعی آغاز شد. ابتدا سخنران اول این نشست، دکتر مهدی سبزواری، استادیار گروه زبان‌شناسی دانشگاه پیام نور به ارائه مقاله خود با عنوان «حالت‌نمایی صفر در فارسی» پرداخت. مقاله دوم با عنوان «بازنمایی مشخصه‌های صرفی-نحوی فعل در گویش لری بالاگریوه» توسط آرزو سلیمانی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه الزهرا (س) ارائه شد که کار مشترکی با دکتر فریبا قطره بود. مقاله پایانی این نشست با عنوان «طرح‌واره‌ها در صرف ساخت‌محور: الگویی برای واژه‌سازی» توسط شهره صادقی، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبائی ارائه شد.

نشست سوم به ریاست دکتر ویدا شقاقی آغاز شد. اولین مقاله این نشست با عنوان «بررسی اسم‌های مرکب دارای ساختار «اسم 1 (و) اسم 2» در زبان فارسی براساس نظریه آمیزش مفهومی» توسط مینا قندهاری، دانشجوی دکتری زبان‌شناسی دانشگاه الزهرا ارائه شد که کار مشترکی با دکتر فریبا قطره بودمقاله پایانی با عنوان «صرف قالبی در زبان فارسی» توسط دکتر شهرام مدرس خیابانی ارائه شد که کار مشترکی با راضیه کاشفی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز بود.

در ادامه نشست پایانی به ریاست دکتر بلقیس روشن آغاز شد. تنها سخنران این نشست دکتر ویدا شقاقی بود که به ارائه مقاله‌ای با عنوان «واژه و تکواژ» پرداخت. وی ابتدا به بیان معیارهایی برای شناسایی واژه پرداخت. وی در پایان پرسش‌هایی را مطرح کرد و از علاقمندان حوزه پیکره‌ای درخواست کرد تا با همکاری در جهت رسیدن به پاسخ مطمئن‌تر برای این پرسش‌ها، گامی مشترک در این زمینه بردارند و بنای همکاری‌های آتی جهت اتحاد بیشتر و ایجاد مرکزی برای تجمیع پیکره‌های گردآوری‌شده در نقاط مختلف نیز از این طریق گذاشته شود.

پس از سخنرانی پایانی، دکتر مدرس خیابانی به عنوان یکی از دبیران علمی این همایش، توضیحاتی در خصوص روند دریافت مقالات و داوری آن‌ها ارائه کرد. وی در ادامه ضمن ابراز تشکر از تمام افرادی که در برگزاری این همایش نقش داشتند، انجمن زبان‌شناسی ایران را خانه تمام اهالی زبان دانست و از همه درخواست کرد که زیر این چتر واحد، گرد هم جمع شوند. مدرس خیابانی با تقدیر فراوان از دکتر شقاقی به جهت سال‌ها تلاش و پژوهش بی‌وقفه در حوزه صرف، مانند همیشه وی را «همیشه استاد» خواند. شگفتانه این مراسم نیز تقدیر و تشکر از  دکتر شقاقی بود که با یک لوح، هدیه و دسته گلی از سوی انجمن زبان‌شناسی و گروه علمی و اجرایی این همایش به عمل آمد.

حسن ختام این همایش نماهنگ اختتامیه بود که به همت دبیر اجرایی تهیه شده بود. سپس شرکت‌کنندگان و دست‌اندرکاران با گرفتن عکس یادگاری به این همایش پایان دادند.

 

برنامه همايش‌هاي انجمن زبان‌شناسي در بهار 1396

انجمن زبان­شناسی ایران با همکاری پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي، پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) و نشر نویسه در بهار 1396 همایش­های زیر را برگزار می­کند:

نخستين همايش ملي ادب کلامي و اجتماع، زمان: فروردين 1396، مکان: پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي، دبيران علمي: دکتر زهرا ابوالحسني چيمه، دکتر بهروز بختياري.

نخستين همايش ملي زبان و رسانه؛ ويژه رسانه ملي(با همکاري مرکز پژوهش و سنجش افکار صداوسيما)، زمان: 14 ارديبهشت 1396، مکان: پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي، دبير علمي: دکتر فاطمه عظيمي فرد.